اقاله

اقاله نویسندگان: سید محمد موسوی بجنوردی منبع: فصلنامه علمى پژوهشى متین 1382 شماره 20 حوزه‌های تخصصی: حوزه‌های تخصصی حقوق حقوق خصوصی حقوق مدنی تعهدات و قراردادها حوزه‌های تخصصی علوم اسلامی فقه و اصول فقه فقه اقتصادی معاملات دریافت مقاله تعداد دانلود : ۳۶۹۲ آرشیو آرشیو شماره‌ها: ۹۱ سال ۱۴۰۴ (۲) - متین سال 27 تابستان 1404 شماره 107 - متین سال 27 بهار 1404 شماره 106 سال ۱۴۰۳ (۴) - متین سال 26 زمستان 1403 شماره 105 - متین سال 26 پاییز 1403 شماره 104 - متین سال 26 تابستان 1403 شماره 103 - متین سال 26 بهار 1403 شماره 102 سال ۱۴۰۲ (۴) - متین سال 25 زمستان 1402 شماره 101 - متین سال 25 پاییز 1402 شماره 100 - متین سال 25 تابستان 1402 شماره 99 - متین سال 25 بهار 1402 شماره 98 سال ۱۴۰۱ (۴) - متین سال بیست و چهارم زمستان 1401 شماره 97 - متین سال بیست و چهارم پاییز 1401 شماره 96 - متین سال بیست و چهارم تابستان 1401 شماره 95 - متین سال بیست و چهارم بهار 1401 شماره 94 سال ۱۴۰۰ (۴) - متین سال بیست و سوم زمستان 1400 شماره 93 - متین سال بیست و سوم پاییز 1400 شماره 92 - متین سال بیست و سوم تابستان 1400 شماره 91 - متین سال بیست و سوم بهار 1400 شماره 90 سال ۱۳۹۹ (۴) - متین سال بیست و دوم زمستان 1399 شماره 89 - متین سال بیست و دوم پاییز 1399 شماره 88 - متین سال بیست و دوم تابستان 1399 شماره 87 - متین سال بیست و دوم بهار 1399 شماره 86 سال ۱۳۹۸ (۴) - متین سال بیست و یکم زمستان 1398 شماره 85 - متین سال بیست و یکم پاییز 1398 شماره 84 - متین سال بیست و یکم تابستان 1398 شماره 83 - متین سال بیست و یکم بهار 1398 شماره 82 سال ۱۳۹۷ (۴) - پژوهشنامه متین سال بیستم زمستان 1397 شماره 81 - پژوهشنامه متین سال بیستم پاییز 1397 شماره 80 - پژوهشنامه متین سال بیستم تابستان 1397 شماره 79 - پژوهشنامه متین سال بیستم بهار 1397 شماره 78 سال ۱۳۹۶ (۴) - پژوهشنامه متین سال نوزدهم زمستان 1396 شماره 77 - پژوهشنامه متین سال نوزدهم پاییز 1396 شماره 76 - پژوهشنامه متین سال نوزدهم تابستان 1396 شماره 75 - پژوهشنامه متین سال نوزدهم بهار 1396 شماره 74 سال ۱۳۹۵ (۴) - پژوهشنامه متین سال هجدهم زمستان 1395 شماره 73 - پژوهشنامه متین سال هجدهم پاییز 1395 شماره 72 - پژوهشنامه متین سال هجدهم تابستان 1395 شماره 71 - پژوهشنامه متین سال هجدهم بهار 1395 شماره 70 سال ۱۳۹۴ (۴) - پژوهشنامه متین سال هفدهم زمستان 1394 شماره 69 - پژوهشنامه متین سال هفدهم پاییز 1394 شماره 68 - پژوهشنامه متین سال هفدهم تابستان 1394 شماره 67 - پژوهشنامه متین سال هفدهم بهار 1394 شماره 66 سال ۱۳۹۳ (۴) - پژوهشنامه متین سال شانزدهم زمستان 1393 شماره 65 - پژوهشنامه متین سال شانزدهم پاییز 1393 شماره 64 - پژوهشنامه متین سال شانزدهم تابستان 1393 شماره 63 - پژوهشنامه متین سال شانزدهم بهار 1393 شماره 62 سال ۱۳۹۲ (۴) - پژوهشنامه متین سال پانزدهم زمستان 1392 شماره 61 - پژوهشنامة متین سال پانزدهم پاییز 1392 شماره 60 - پژوهشنامة متین سال پانزدهم تابستان 1392 شماره 59 - پژوهشنامه متین سال پانزدهم بهار 1392 شماره 58 سال ۱۳۹۱ (۲) - پژوهشنامه متین سال چهاردهم زمستان 1391 شماره 57 - پژوهشنامه متین سال چهاردهم پاییز 1391 شماره 56 سال ۱۳۸۹ (۲) - متین تابستان 1389 شماره 47 - متین بهار 1389 شماره 46 سال ۱۳۸۸ (۴) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1388 شماره 45 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1388 شماره 44 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1388 شماره 43 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1388 شماره 42 سال ۱۳۸۷ (۴) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1387 شماره 41 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1387 شماره 40 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1387 شماره 39 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1387 شماره 38 سال ۱۳۸۶ (۳) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1386 شماره 37 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1386 شماره 36 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1386 شماره 34 و 35 سال ۱۳۸۵ (۳) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1385 شماره 33 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1385 شماره 31 و 32 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1385 شماره 30 سال ۱۳۸۴ (۳) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1384 شماره 28 و 29 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1384 شماره 27 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1384 شماره 26 سال ۱۳۸۳ (۳) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1383 شماره 25 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1383 شماره 23 و 24 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1383 شماره 22 سال ۱۳۸۲ (۴) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1382 شماره 21 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1382 شماره 20 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1382 شماره 19 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1382 شماره 18 سال ۱۳۸۱ (۳) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1381 شماره 17 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1381 شماره 15 و 16 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1381 شماره 14 سال ۱۳۸۰ (۳) - متین تابستان و پاییز 1380 شماره 11 و 12 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1380 شماره 13 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1380 شماره 10 سال ۱۳۷۹ (۴) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1379 شماره 7 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1379 شماره 9 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1379 شماره 8 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1379 شماره 5 و 6 سال ۱۳۷۸ (۲) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1378 شماره 3 و 4 - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1378 شماره 2 سال ۱۳۷۷ (۱) - فصلنامه علمى پژوهشى متین 1377 شماره 1 چکیده نگارنده ابتدا عقود معین و نامعین را تعریف کرده و به ماده 10 قانون مدنی که معرف این قسم از عقود می‏باشد، استناد نموده است. سپس در این باره که آیا اقاله فسخ است یا یک معامله جدید و یا اینکه ماهیت حقوقی اقاله عقد محسوب می‏شود و یا ایقاع بحث و بررسی کرده است. دراین باره به موجب ماده 283 قانون مدنی، اقاله را عقد شمرده‏ و آن را معامله ندانسته است. برخلاف فقه اسلامی، اقاله را وسیله انحلال عقد شناخته، در حالی‏که قانون مدنی آن را وسیله سقوط تعهد معرفی کرده است. همچنین شرایط صحت اقاله بین فقهای عظام و حقوقدانان در مورد دو شرط قصد و رضا و اهلیت طرفین که مورد اتفاق همگان است، بحث شده و مشروعیت جهت را، در اقاله، همانند معاملات دیگر لازم دانسته است و دراین باره به آیه شریفه «و لاتعاونوا علی الاثم و العدوان» که عام و شمول می‏باشد، یعنی اعم از معامله و غیر آن، استناد نموده و مقتضیات اقاله را بررسی کرده‏ است.1. استاد دانشگاه تربیت معلم و مدیر گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی.در پایان نگارنده، نظریه قیمت زمان اقاله را صائب دانسته چون با منطق حقوقی انطباق بیشتری دارد. بدین معنا که چنانچه یکی از متعاملین در عوض مربوط به خود تصرفی کرده که سبب کاهش قیمت آن باشد، در زمان اقاله وی موظف است عین مال را به مالک پیش از عقد، مسترد و تفاوت قیمت آن را که در زمان اقاله، از تفاضل قیمت مورد معامله در دو حالت قبل از تصرف و بعد از آن حاصل می‏شود به عنوان مابه‏التفاوت به او پرداخت کند. تبلیغات