امکان استرداد دعوا پس از پایان مذاکرات

خواهان، حق استرداد دعوا را ندارد و قاضی صادرکننده هم حق اعلام اشتباه را ندارد زیرا: 1. چون طرفین دعوا، موضوع را به سازش خاتمه داده اند پس یک توافق صورت گرفته و استرداد دعوا از ناحیه یک طرف (خواهان)، دلالت بر انصراف طرف دیگر ندارد زیرا سازش صورت گرفته دو طرفه بوده است و استرداد دعوا از ناحیه خواهان موجب وارد شدن خدشه به اراده خوانده، که بر آن اساس توافق کرده، می‌شود. 2. سازش به معنای صلح است و عقد صلح از عقود لازمه است لذا بعد از اینکه طبق مقررات، صلح صورت گرفت خواهان حق استرداد دعوا را ندارد. 3. با تحقق سازش چون در ضمن آن توافقات، تعهداتی به نفع خوانده صورت گرفته، خواهان بدون رضایت خوانده نمی تواند دعوا را مسترد کند زیرا تعهداتی که به نفع خوانده است تضییع می‌شود. 4. با حصول واقعی سازش، خواهان حق استرداد دعوا را ندارد و دادگاه باید گزارش اصلاحی صادر کند، زیرا دعوایی باقی نمانده است که خواهان حق استرداد آن را داشته باشد و چون در توافق طرفین، ماهیت قضیه حصول سازش و توافق اراده طرفین است و تنظیم گزارش اصلاحی یک مسأله شکلی است، لذا با حصول سازش بین طرفین، مفاد آن به استناد ماده 10 قانون مدنی لازم الاتباع است و تغییر در آن محتاج به اقاله یا حکم قانونی دیگری است. 5. همان طور که اگر طرفین دعوا در دفتر خانه با یکدیگر سازش کند دیگر نمی توانند از آن عدول کنند، بر همان اساس، چنان چه در دادگاه با یکدیگر توافقاتی انجام دهند و توافقات در صورت جلسه قید و به امضای طرفین برسد طرف دیگر یعنی خواهان نمی تواند از آن عدول کند و در نتیجه خواهان حق استرداد دعوا و انصراف از توافق را ندارد. 6. چون توافق حاصله بین طرفین صورت پذیرفته، با استرداد دعوا از ناحیه خواهان، خوانده اجبار پیدا می کند که توافق را به هم بزند که این امر مخالف اصل آزادی اراده است و خواهان حق استرداد دعوا را در چنین مواردی ندارد. 7. چون گزارش اصلاحی بر مبنای اراده طرفین صورت پذیرفته و دادگاه حکمی صادر نکرده که دچار اشتباه شده باشد و اعلام اشتباه از خصایص صدور حکم است نه از موارد صدور گزارش اصلاحی، در نتیجه قاضی حق اعلام اشتباه ندارد. 8. چون سازش نامه بین طرفین حاصل شده، مجدداً یکی از اصحاب دعوا نمی تواند دعوایی مخالف آن مطرح نماید در نتیجه سازش نامه از موارد امر مختومه است و چون سازش نامه نه رأی است و نه قرار؛ بنابراین قاضی حق اعلام اشتباه ندارد زیرا قاضی فقط در رأی یا قرار، حق اعلام اشتباه دارد و قانون در موارد سازش نامه چنین امری را مدنظر قرار نداده است. 9. سازش نامه به معنای ختم مذاکرات طرفین است و دادگاه پس از ختم مذاکرات باید تصمیم نهایی را اتخاذ کند که در این مورد چون طرفین سازش کرده اند دادگاه جز صدور گزارش اصلاحی وظیفه دیگری ندارد زیرا پس از ختم مذاکرات، به لحاظ منع قانونی، خواهان حق استرداد دعوای خود را ندارد.