وضعیت معاملات بعدی در صورت بلامحل بودن چک

وضعیت معاملات بعدی در صورت بلامحل بودن چک خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 21 تیر 1397 در استان خراسان رضوی برگزار شد، وضعیت معاملات بعدی در صورتی که چک بلامحل باشد، مورد بررسی قرار گرفت. پرسش مطرح شده این بود که اگر در قرارداد خرید و فروش وسیله نقلیه، طرفین توافق کنند که در صورت عدم وصول چک در موعد مقرر، معامله فسخ شود و خریدار در مدت شش ماه، معاملات دیگری نسبت به مبیع انجام دهد، وضعیت این معاملات چگونه خواهد بود. هیات عالی نظر خود را اینگونه بیان کرد که شرط مطرح شده، شرط انفساخ است و در صورت عدم پرداخت چک، معامله به طور خودکار منفسخ می‌شود. بر اساس ماده 364 قانون مدنی، مالکیت از زمان عقد منتقل می‌شود و به همین دلیل انتقال مورد معامله به اشخاص ثالث بلا مانع است. اکثریت اعضای هیات نیز بر این باور بودند که با تحقق بیع، مبیع در مالکیت خریدار قرار می‌گیرد و اصل بر صحت معاملات است، مگر اینکه شرطی خلاف این موضوع وجود داشته باشد. در مقابل، اقلیت به ماده 460 قانون مدنی استناد کرده و اعلام کردند که در بیع شرط، مشتری نمی‌تواند در مبیع تصرفی انجام دهد که منافی خیار باشد و بنابراین معاملات بعدی باطل است. نظر ابرازی نیز بر همین اساس، با استناد به ماده 460 و ب. ت. ب. عرف معاملات، بر باطل بودن معاملات بعدی تاکید کرد. در نهایت، اختلاف نظرها حول محور تشخیص نوع بیع و تاثیرات آن بر معاملات بعدی متمرکز بود. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1397/04/21 برگزار شده توسط: استان خراسان رضوی/ شهر نیشابور