Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

دادرس در موارد زیر باید از <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C">رسیدگی</a> امتناع کند و طرفین دعوی نیز می توانند در این موارد <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AF-%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%B3">ایراد رد دادرس</a> کنند : الف - <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%AA-%D9%86%D8%B3%D8%A8%DB%8C">قرابت نسبی</a> یا سببی تا درجه سوم از هر طبقه بین دادرس و ی. ا. ط. دعوی یا <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%B1%DB%8C%DA%A9">شریک</a> یا معاون <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D8%B1%D9%85">جرم</a>؛ وجود داشته باشد . ب - دادرس، <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%DB%8C%D9%85">قیم</a> یا مخدوم ی. ا. ط. دعوی باشد یا یکی از طرفین، مباشر امور دادرس یا امور همسر وی باشد . پ - دادرس، همسر و یا فرزند او، <a class="tagref" href="/واژه/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AB">وارث</a> ی. ا. ط. دعوی یا شریک یا معاون جرم باشند . ت - دادرس در همان <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%85%D8%B1-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C">امر کیفری</a> قبلا تحت هر عنوان یا سمتی اظهارنظر ماهوی کرده یا شاهد ی. ا. ط. بوده باشد . ث - بین دادرس، پدر و مادر، همسر و یا فرزند او و ی. ا. ط. دعوی یا پدر و مادر، همسر و یا فرزند او، <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D8%B9%D9%88%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82%DB%8C">دعوای حقوقی</a> یا کیفری مطرح باشد یا در سابق مطرح بوده و از <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%B5%D8%AF%D9%88%D8%B1">تاریخ صدور</a> رأی قطعی، بیش از دو سال نگذشته باشد . ج - دادرس، همسر و یا فرزند او نفع شخصی در موضوع مطروحه داشته باشند . تبصره - شکایت انتظامی از <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%B3">جهات رد دادرس</a> محسوب نمی شود .
شرحِ ساده و مثال
به زبانِ ساده
قاضی در شرایط خاصی که ممکن است بی‌طرفی او زیر سوال برود (مثل داشتن رابطه فامیلی با متهم یا شاکی، داشتن نفع شخصی در پرونده، یا اینکه قبلاً به عنوان شاهد یا قاضی در همین پرونده نظر داده باشد) حق رسیدگی به پرونده را ندارد. در این حالت، طرفین دعوا نیز می‌توانند درخواست کنند که قاضی عوض شود که به آن «ایراد رد دادرس» می‌گویند.
مثال
اگر متهم پرونده، پسرعموی قاضی باشد، قاضی طبق قانون باید از رسیدگی به پرونده خودداری کند.
نکتهٔ کاربردی
صرف اینکه از قاضی شکایت انتظامی شود، دلیل برکناری او از پرونده (جهت رد دادرس) نیست.

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

پرسش‌هایی که این ماده پاسخ می‌دهد

در چه مواردی دادرس باید از رسیدگی امتناع کند؟

در صورت وجود قرابت نسبی یا سببی تا درجه سوم از هر طبقه با طرف دعوی، شریک یا معاون جرم؛ قیم یا مخدوم طرف دعوی بودن دادرس یا مباشر امور او یا همسرش بودن یکی از طرفین؛ وارث طرف دعوی، شریک یا معاون جرم بودن دادرس، همسر یا فرزند او؛ اظهارنظر ماهوی قبلی یا شهادت دادرس در همان امر کیفری؛ وجود دعوای حقوقی یا کیفری میان اشخاص مذکور در ماده، در شرایط مقرر؛ یا داشتن نفع شخصی دادرس، همسر یا فرزند او در موضوع.

آیا طرفین دعوی می‌توانند به جهات رد دادرس ایراد کنند؟

بله، در مواردی که دادرس باید از رسیدگی امتناع کند، طرفین دعوی نیز می‌توانند ایراد رد دادرس کنند.

آیا شکایت انتظامی از جهات رد دادرس است؟

خیر؛ شکایت انتظامی از جهات رد دادرس محسوب نمی‌شود.

دیدنِ این ماده در متنِ کاملِ قانون ←

موارد مرتبط 105

آرای مرتبط 13

نظریات مشورتی 40

نشست‌های قضایی 31

دکترین 21

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین